12 10 2009

Vücudumuz Bilmecesini Çözelim-Besinlerin sindirimi-5.Sınıf Fen v

http://www.findikliekmek.com/resim/b/simdiFindikVeCevizZamani%E2%80%A60bb47.jpg

Sindirim neye denir?
Besinlerin çeşitli organlarımızda parçalanarak kana geçebilecek değişime uğramalarına. sindirim denir. Sindirim ağızda başlar. an üste biter.

* Sindirim organlarımız nelerdir?
- Ağız.
- Yemek borusu .
- Mide
- ince bağırsak.
- Kalın bağırsak.

* Ağzın sindirimdeki görevi nedir?
Ağızda dil, diş ve tükrük bezleri bulunur. Besinler ağızda önce dişler tarafından parçalanır. sonra tükrük salgılarıyla ıslanır. daha sonra dil tarafından ağız içinde çevrilerek yutağa yollanır. Ağzımızın içinde bulunan dil kas dokudan yapılmıştır. Değişik yönlere hareket edebilir. Dilimiz konuşurken ve yemek yerken işimize çok yarar. Dilimizin üzerinde irili ufaklı çıkıntılar vardır. Bu çıkıntılar yiyeceklerin tadına almamıza yardım eder.

* Yutağın sindirimdeki görevi nedir?
- Dilin toplayıp attığı besinler yutak denilen bölüme gelir.
- Yutak bu lokmaları yemek borusuna iletir.

* Yemek borusunun sindirimdeki görevi nedir?
- Yemek borusu yutak ile mide arasında bulunan 20 - 2 S cmlik bir borudur. Besinlerin mideye iletilmesinde işe yarar.

* Midenin sindirimdeki görevi nedir?
- Midenin sindirimdeki görevi büyüktür.
- Mide kuvvetli kasları sayesinde çeşitli yönlere kasılıp gevşeme hareketi yaparak mideye gelen besinleri çalkalar, yoğurur, bulamaç hôline getirir.

* Midenin özellikleri nelerdir?
- Mide. karın boşluğunun sol üst kısmında bulunur.
- Sindirim borusunun en geniş kısmıdır.
- Çaydanlık biçimindedir.
- iç yüzeyi çok girintili ve çıkıntılıdır.
- İsteğimiz dışında. durmadan çalışır.
- Mide, bulamaç hôline gelen besinleri ince bağırsağa gönderir.

* İnce bağırsağın görevleri nelerdir?
- İnce bağırsağın iç yüzeyinde bulunan kadife tüyü gibi ince tüycükler besinlerin kana geçmesini sağlar.
- İnce bağırsağın ilk kısmına onikiparmak bağırsağı da denir. ince bağırsak karın boşluğunda bulunur. Uzunluğu yaklaşık 6-7 metredir. ince bağırsaktan sonra kalın bağırsak gelir.

* Kalın bağırsağın görevleri nelerdir?
Kalın bağırsakta sindirim olmaz. Sindirilmiş besinlerdeki suyu emerek kana karıştırır. Kalan artıkların anüs yoluyla dışarı atılmasını sağlar.

* Sindirim sistemine yardımcı olan organlar nelerdir?
- Tükrük bezleri, pankreas ve karaciğer sindirime yardımcı olan organlardır.
- Tükrük bezleri; besinlerin ıslatılmasını ve pişmiş nişastanın sindirimini sağlar.
- Pankreas; ince bağırsağa salgı dökerek besinlerin erimesini sağlar.
- Karaciğer ise kandaki fazla şekeri depolayarak vücuttaki kan şekerini ayarlar.

* Karaciğer nasıl bir organdır?
- Karaciğer karın boşluğunda midenin sağ üst kısmında yer alır.
- Koyu vişne rengindedir. Vitamin. mineral ve yağları depo eder.
- Kullanılan ilaçların zararlı etkilerini önler.

* Sindirim sisteminin sağlığını korumak için ne yapmalıyız?
- Yağlı yiyeceklerden sakınmalıyız.
- Kızarmış yiyecekler yememeliyiz.
- Yiyecekleri iyice çiğnemeliyiz.
- Aşırı yemek yememeliyiz.
- Çok soğuk. çok sıcak. çok acı, çok ekşi besinlerden kaçınmalıyız.
- Çeşitli besinler yemeliyiz.
- Midemizi üşütmemeliyiz.
- Her gün spor yapmalıyız.

* Sindirim sistemi hastalıkları nelerdir?
- Ülser.
- Tifo.
- Dizanteri,
- Kolera.
- ishal gibi hastalıklar sindirim sistemi hastalıklarıdır.

* Bağırsak parazitleri (asalaklar) nelerdir?
- Bağırsak solucanı.
- şerit (tenya).
- kıl kurdu
- kancalı kurt gibi asalak hayvanlar sindirim borusuna yerleşerek sindirim bozuklukları yaparlar.
Bu hayvanlar asalak yaşadıkları için yani hazır besini yedikleri için. bunlara asalak ya da parazitler denir.

2853
0
0
Yorum Yaz